21-сабақ. Грамматика

 

Үстеу

 

мағыналық түрлері

сүрақтары

мысалы

Мезгіл үстеуі (наречия времени)

 

қашан? (когда?), қашаннан? (с каких пор?), қашанға дейін? (до каких пор?)

бүрсігүні (послезавтра), ертең (завтра), кешке (вечером), кеше (вчера), ерте (рано), бүгін (сегодня), таңертең (утром), қазір (сейчас)

Мекен үстеуі (наречия места)

қайда?(где? куда?), қайдан? (откуда?)

алға (вперед), төмен (вниз), сонда (там), артында (позади), мұнда (здесь), жоғары (на верху), төмен (внизу)

Сын-қимыл (бейне) үстеуі (наречия образа действия)

қалай? (как?), қалайша? (как?), қайтіп? (каким образом? каким способом?)

дұрыс (правильно), зорға, әрең (насилу), ақырын (медленно), бірден (сразу)

Мөлшер үстеуі (наречия качества и меры)

қанша? қаншама? (сколько?),  қаншадан? (по сколько?)

сонша, соншама (столько), бір-бірден (по одному), едәуір (намного), бірталай (немало)

Күшейткіш үстеуі (усилительные наречия)

қалай? (как?)

өте (очень), нағыз (настоящий), ең (самый), тым (слишком), әбден (совсем, окончательно)

Мақсат үстеу (наречия цели)

қалай? (как?), не мақсатпен? (с какой целью?), не үшін? (зачем? для чего?)

әдейі, әдейілеп (специально), жорта (нарочно), қасақана (умышленно, назло)

Себеп-салдар үстеуі (наречия причины)

не себептен? (по какой причине?), неліктен? (от чего?), неге? (почему?)

бекерге (напрасно), босқа (зря), амалсыздан (вынужденно), лажсыздан, шарасыздан (поневоле)