Биологиялық қауіпсіздіктің негіздері

Сипаттама: Биологиялық ластанудан қорғану мен бейтараптау критерийлері, вирустық, инфекциялық аурулардың көздері; биологиялық қауіпсіздік жағдайын талдау, сонымен бірге қоршаған және өндірістік ортаға биологиялық жағымсыз факторлардың әсерін азайту шараларын жүзеге асыру, биотехнологияның заманауи әдістері мен олардың ерекшеліктері, тірі ағзаларға микроағзалардың әсер ету механизмі туралы ұғымдарды қалыптастырады.

Кредиттер саны: 5

Компонент: Таңдау бойынша компонент

Цикл: Базалық пәндер

Мақсат
  • Пәннің мақсаты – студенттердің кез келген инженерлік міндеттерді шешу кезіндегі қауіпсіздік басымдығының шартсыздығын терең түсінуге негізделген ойлауын қалыптастыру; биотехнологиялық кәсіпорындарда адам қауіпсіздігін қамтамасыз етудің және қоршаған ортаны қорғаудың негізгі аспектілерін зерттеу.
Міндет
  • Пән міндеттеріне студенттерді жұмыс істейтін адам мен қоршаған ортаны антропогендік және табиғи шығу тегі вирустық, жұқпалы аурулар көздерінің жағымсыз әсерінен қорғау негіздеріне, биологиялық көрсеткіштер мен қорғау тәсілдері бойынша табиғи ортаның сапасын талдау әдістеріне үйрету кіреді.
Оқыту нәтижесі: білу және түсіну
  • Білім алушы білуі тиіс: - биологиялық өндірістің зиянды және қауіпті факторларын, олардың адам ағзасына және қоршаған табиғи ортаға әсерін, қауіпсіздік пен қоршаған ортаны қорғаудың қазіргі заманғы биотехнологияларын; биологиялық қауіпті объект ретіндегі биологиялық кәсіпорынның сипаттамасын, апат кезінде аса қауіпті инфекциядан қорғану тәсілдері мен әдістерін, өзіне көмек көрсету және алғашқы көмек көрсету тәсілдерін.
Оқыту нәтижесі: білім мен ұғымды қолдану
  • Бактериологиялық ластану көздерімен байланысты жұмыс жасау мүмкін болатын экономика объектілерінде қорғау жүйесінің негізгі принциптерін қолдану, биологиялық қауіпсіздіктің өндірістік және қоршаған табиғи ортасының жай-күйін талдау. Биологиялық қауіпсіздікке қатысты өндірістік және экологиялық ахуалға талдау жүргізе білу, қолайсыз жағдайларды жою және алдын алу үшін шешім қабылдау және тіршілік қауіпсіздігін ұйымдастыруды және қоршаған ортаны қорғауды қамтамасыз ету
Оқыту нәтижесі: талқылай білуді қалыптастыру
  • Тіршілік әрекетінің биологиялық қауіпсіздігіне қатысты нормативтік-техникалық және нормативтік-экологиялық құжаттаманы игеру, өндірістік және қоршаған ортаны қорғау мен қорғауды қамтамасыз ету
Оқыту нәтижесі: коммуникативтік қабілеттіліктер
  • Өзінің өндірістік және қоғамдық қызметін кәсіби жүзеге асыру және тіршілік қауіпсіздігі, қоршаған ортаны қорғау, төтенше жағдайлардың алдын алу саласындағы әдістер мен бағдарламаларды әзірлеуге және іске асыруға қатысу
Оқыту нәтижесі: Оқу дағдылары немесе сабаққа қабілеттілігі
  • Өмір тіршілігінің қауіпсіздігі мен қоршаған ортаны қорғауда қолданылатын схемаларды, аспаптарды, аппараттар мен жүйелерді әзірлеу және жобалау әдістемесінде білімді жетілдіру және танымның озық ғылыми әдістері саласында білімді жетілдіру бойынша оқытуға сезімталдық және оларды өмір тіршілігінің қауіпсіздігі мен қоршаған ортаны қорғау проблемаларын жедел шешу үшін қажетті деңгейде пайдалану
Дәріс сабақтарының тақырыптары
  • Тақырып 1. «Биологиялық қауіпсіздіктің негіздері» пәнінің мәні мен міндеті. Қауіпсіздік саласындағы негізгі ұғымдар. Тақырып 2. Биологиялық қауіпсіздіктің негіздері саласындағы саясаттың принциптері Тақырып 3. Биологиялық қауіптілік және биологиялық қауіпсіздік деңгейлері. Тақырып 4. Биологиялық инвазиялар және биологиялық әртүрлілік. Инвазия туралы ұғым, биоалуандықды сақтау жолдары Тақырып 5. Биозақымданулар, анықтамасы, негізгі ұғымдар Тақырып 6. Биотерроризм. Биоқауіпсіздік саласындағы заңнаманың жағдайы. Тақырып 7. Биологиялық зақымдану кезіндегі алдын алу әрекеттер Тақырып 8. Биоқауіпсіздік жөніндегі делдалдық механизм Тақырып 9. Биоқауіпсіздік жөніндегі Картахен хаттамасы мақсаты, маңызы Тақырып 10. Биологиялық бактериологиялық қару туралы Тақырып 11. Тіршілік қауіпсіздігінің аксималары. Тақырып 12. Төтенше жағдайлар орын алғанда биологиялық қауіпті қамтамасыз ету мақсатында тұрғындарды қорғаудың негізгі тәсілдері Тақырып 13. ТЖ тұрғындарды инженерлік тұрғыдан қорғау. Тақырып 14. Биологиялық қауіпсіздіктің негізі бойынша Экология саласындағы ISO 14000 Стандарты Тақырып 15. Биологиялық зақымданудан қорғау шаралары, жеке қорғаныс құралдары мен ұжымдық қорғаныс құралдары.
Зертханалық сабақтардың тақырыптары
  • Тақырып 1. Өсімдік жасушаларын микроскоппен зерттеу Тақырып 2. Зертханалық жағдайда ашытқы саңрауқұлақтарын өсіріп зерттеу Тема 3. Микроағзалар құрылымын зерттеу Тақырып 4. Ағзалардың бейімделуі және олардың салыстырмалы мінездемесі
Негізгі әдебиет
  • 1 Бобков А.С., Блинов А.А., Роздин Н.А., Хабарова Е.И. Экологическая безопасность в химической промышленности – М, «Химия» -2008 г., 400 с. 2 Бесков В.С., Сафронов В.С. Основы промышленной экологии- М,, «Химия», 2009 г. 3 Зотов Б. И. Безопасность жизнедеятельности на производстве.:Учебник 2-е изд., перераб. и доп. - М. : КолосС, 2004. - 432 c. 4 Панин М.С., Безель В.С. Экотоксикология – Алматы: «Раритет», -2008 – 344 с 5 Пехов А.П. Биология с основами экологии. – Спб, 2005. – 671 с. 6 Мамонтов С.Г., Захаров В.Б. Общая биология. – М.: Высшая школа, 2005. – 318 с. 7 Гюнтер Э., Кемпфе Л., Либберт Э. и др. Основы общей биологии./Пер с нем. Под ред. Э.Либберта. – М.: Мир, 2006. – 440 с. 8 Аубакиров Х.Ә. Биотехнология, Алматы.- ЖШС РПБК "Дәуір", 2011. - 367 б. 9 Әлмағамбетов К.Х. Биотехнология негіздері. Астана, 2006. 213 б.
Қосымша әдебиеттер
  • 10 Әбілаев С.А., Қуандықов Е.Ө., Төлебаев Р.К. Медициналық биология және генетика. Москва.-2006. 450б. 11 Баев А.А. Биотехнология. –Москва.-2005.-210с 12 Пехов А.П. Биология с основами экологии. – Спб, 2005. – 671 с. 13 Беккер М.Е., Лиепыш Г.К., Райпулис Е.П. Биотехнология. – М.: Атомиздат, 2006.-241б. 14 Максимов В.И, Ипполитова Т.В., Фомина В.Д. Основы биологии и биотехнологии – М.: Колос, 2004 г. - 168 с.